سوپرماتیسم

نام شیوه ای از نقاشی تجریدی است که مالوویچ نقاش روسی برگزید. مالوویچ در سال 1878 در کیف متولد شد. پس از آشنایی با آثار گوگن – سزان و سورا، تحت تاثیر کوبیسم قرار گرفت.

نام شیوه ای از نقاشی تجریدی است که مالوویچ نقاش روسی برگزید. مالوویچ در سال 1878 در کیف متولد شد. پس از آشنایی با آثار گوگن – سزان و سورا، تحت تاثیر کوبیسم قرار گرفت و پیشوای هنر کوتیسم در روسیه شد. اما مالوویچ راهی را که برخی از پیروان نقاشی تجریدی در مدتی دراز پیمودند یکشبه رفت و در سال 1913 پرده ای را به نمایش گذاشت که در آن تنها مربع سیاهی بر زمینه سفید دیده می شود. بعدها مالوویچ مستطیل، دایره و مثلث و صلیب را نیز به مربع افزود و با این اشکال ساده که معمولا با رنگهای روشن بر زمینه سفید می کشید، یک رشته پرده های کاملا تجریدی پدید آورد.

اعلامیه سوپرماتیسم که با کمک مایاکوفسکی و برخی دیگر از شاعران پیشرو روسیه تنظیم شده بود و از ترک شباهت نقاشی با عالم طبیعت و اعتبار نقوش ساده و صریح هندسی دفاع می کرد در 1915 انتشار یافت.

وقتی که در روسیه هنرمندان دچار فشار سیاست شدند مالوویچ از استادی نقاشی در مسکو محروم شد و به لینگراد اعزام گردید. با این حال تا سال 1935 که در گذشت توانست بتدریس خود در این شهر ادامه دهد.

آثار نقاشان جهان. ترجمه و تالیف عبداحسین سعیدیان – ویراستار دکتر محمد سعیدیان

|لينك ثابت| نوشته شده توسط bestarchitect در 28 شهريور 1388 و ساعت 8:47از موضوع :معماری معاصر ارسال نظر .. 0 نظر وجود دارد

 زمينه‌هاي تكنولوژيك مؤثر در گسترش معماري مدرن

  تكنولوژي ما در معماري است، يعني معماري از بطن تكنولوژي زائيده شده و مي‌شود.   اين نكته نه تنها در مورد معماري مدرن بل در معماري كلاسيك و از آن پيشتر در   نخستين بناهايي كه آدمي ساخته صادق است. در واژه Architechture به معني معماري كه   اكنون در زبان‌هاي اروپايي يا بيشتر آنها رايج است،‌تِخ يا تِك (tech)  اصل   يوناني دارد و در واژه technology نيز موجود است و اين خود مؤيد اين معني است.

  يكي از دلايل اصلي بريدن معماري مدرن از نئوكلاسيك قرن نوزدهم نيز ـ چنانكه   مي‌دانيم ـ اين بود كه اين معماري از اصل خود به دور افتاده بود؛ بدين معني كه در نئوكلاسيك ظاهر ساختمان كلاسيك (يا رنسانس و يا باروك) ساخته مي‌شد اما با تكنولوژي يا تكنيك جديدي كه تازه آن زمان شناخته شده بود.

 در معماري معماران مدرنِ نخستين، به ويژه در سالهاي آغازين كه تازه معماري مدرن رخ مي‌نمود اين پيوند ديرين و جاودانة تكنولوژي و معماري كاملاً آشكار است. في‌المثل در خانه دُمينو (1915)، لكوربوزيه نشان داد اساس هر معماري همان است كه سازة آن را مي‌سازد.

پس معماري مدرن از اصل خود يعني تكنولوژي زاده شد. اينكه بعداً دگرگوني‌ها و گرايش‌هاي مختلف پيدا كرد در مراحل گسترش و رشد بود و اينكه در دهه‌هاي اخير تبليغ مي‌شود معماري مدرن از ريشة تاريخي خود بريد، صحت ندارد. براي اينكه بتوانيم تأثير تكنولوژي را بر معماري مدرن ببينيم لازم است تجلي معماري مدرن را در اروپا و در آن سوي ديگر آتلانتيك از يكديگر بازشناسيم، ـ اگر چه بين اين دو پديده شباهت‌هاي بسيار وجود دارد و بسياري از تحولات معماري مدرن در آمريكا به ويژه در دهه‌هاي چهل و پنجاه قرن بيستم توسط معماراني صورت گرفت كه   اصل اروپايي داشتند ولي چنانكه اشاره كرديم بازشناسي ريشه‌هاي معماري مدرن در هر   دو قاره ما را در بحثي كه آغاز كرده‌ايم بيناتر خواهد ساخت.

در اروپا، تجلي معماري مدرن به راستي پاسخي بر كهنه‌پرستي قرن نوزدهم بود كه فارغ از امكانات تازه تكنولوژي و مصالح جديد ساختماني همچنان به تقليد فرم‌ها و مفاهيم معماري قديمي ادامه مي‌داد. از همين رو در بررسي ريشه‌هاي معماري مدرن در اروپا بيشتر صاحبنظران صاحب‌نام و اعتبار از ساختمان‌هايي چون «قصر بلورين» نمايشگاه‌هاي جهاني، كارخانه‌ها و انبارها و حتي پل‌ها سخن به ميان مي‌آورند و به تشريح و تحليل چنين ساختمانهايي مي‌پردازند. چرا؟ براي اينكه در چنين ساختمانهايي نوآوري‌هاي تكنولوژي به بارزترين صورتي به كار گرفته شده و عيان و مجسم بود. به عبارت ديگر، تكنيك‌هاي جديد ساختماني چندين گام مؤثر از معماري پيش افتاده بود.

آنجه در معماري مدرن اروپايي ـ و البته در آمريكا با كيفيات خاص خود ـ تجلي كرد نخست آزادي ساختمان از ملاحظات يا دقيق‌تر تحمل‌بار ساختمان به شيوه‌هاي قديمي بود. جالب آنكه ممكن است متناقض به نظر رسد كه اين آزادي را خود مهندسان سازه فراهم آورده بودند.

در همين زمان بود كه مهندس سازه «انسان متعالي» نام يافت. براي اينكه وي [مهندس سازه]، معمار ـ در اين زمان‌ ـ عقب افتاده را به خود آورد و كارهايش را در ساختمانهايي كه تكنولوژي به بهترين صورتي مي‌توانست خود را به نمايش گذارد، نشان داد. در ساختمانهاي صنعتي و در نمايشگاه‌هاي جهاني كه مي‌بايست در مدتي كوتاه و به سرعت ساخته شوند و در پل‌ها كه ماهيتاً به نظر مي‌رسيد ساختمانهايي صرفاً مهندسي باشند و در پيوندي نزديك با معماري. اما همة اين چنين ساختمانهايي براي معماران سرمشق شد و ديري نپاييد كه معماران و معماري ديدگان خود را به تكنولوژي جديد و امكانات تازة آن گشودند و راه به نوعي معماري بردند كه ما امروز آن را به نام معماري «مدرن» مي‌شناسيم.

 در قاره جديد نيز معماري مدرن به همان نتيجه‌اي رسيد كه در اروپا در حال تكوين بود، اما از راهي از برخي نظرها متفاوت با آنچه در اروپا مي‌گذشت. در اين قاره معماري نئوكلاسيك به اندازه‌اي كه در اروپا ريشه دوانيده، نبود كه معماري مدرن را پاسخي بر آن فرض كنيم. اگر چه هنوز هم آمريكائيان عامي، دلباختة معماري نئوكلاسيك‌اند و در مراحلي حتي معماران آمريكايي خود را يافتند و در مقابل اروپاييان دچار عقده حقارت شدند.

 معماري مدرن در آمريكا مستقيماً در پاسخ به معماري نئوكلاسيك ريشه‌دار اروپايي نشأت نگرفت بلكه موقعيت و شرايط خاص اين قاره از انگيزه‌هاي مهم آن بود. در صدر اين شرايط كه بر معماري اين كشور تأثير گذاشت فراواني منابع و ثروت و كمبود استادكار ماهر قرار داشت كه بتواند معماري‌ها و اجزاي پيچيده معماري‌هاي قديمي اروپايي را شبيه‌سازي يا تقليد كند. از همين رو از همان آغاز نوعي سادگي در معماري آمريكايي بروز كرد كه بعداً راه به كارهاي با اهميت معماري مدرن برد. اما ـ خاصه براي بحث ما ـ جالب آن كه در پس اين سادگي، تكنولوژي منبعث از شرايط اين كشور نقش اساسي بازي كرد.

تكنولوژي نه تنها روش‌هاي ساختن را در موارد متعدد تسهيل كرده و آن را امكان‌پذير ساخته، بلكه در عرصه‌هاي جنبي نيز راه‌هايي گشوده و مي‌گشايد كه نويدهاي بسيار براي آيندة معماري به همراه دارد. استفاده از كامپيوتر در معماري، هم اكنون مفهوم فرا دو بعدي شهر را در اذهان بي‌شمار پديد آورده است و اطمينان دارم در آينده‌اي نزديك انقلابي در مفاهيم معماري پديد خواهد آورد. تصاوير معروف به انيميشن كه   قادر است فضاهاي هر پروژه معماري را قبل از تحقق تا ميزاني قابل قبول و نزديك به واقعيت نشان دهد، سرمنشأ يكي از اين نويدهاست. اكنون استفاده از اين شيوه به علت هزينه‌ نسبتاً سنگين آن چندان مرسوم نيست اما مي‌توان روزي را تصور كرد كه هر دانشجوي معماري با استفاده از چنين تصاويري فضاهاي معماري خود را به چشم ببيند و طرحش بر اساس اين فضاهاي مجسم باشد.

 در چنين روزي چه جايي براي «بسازوبفروش‌ها» و دلالان و واسطه‌ها و ساختمانهاي مقوايي بي‌اصل و نسب و پوشالي پرزرق و برق باقي خواهد ماند؟

|لينك ثابت| نوشته شده توسط bestarchitect در 27 خرداد 1388 و ساعت 2:20از موضوع :معماری معاصر ارسال نظر .. 0 نظر وجود دارد

معماری فولدینگ

معماری فولدینگ یکی ازسبک های مطرح دردهه پایانی قرن گذشته بود . فلسفه فولدینگ برای نخستین بارتوسط فیلسوف فقید فرانسوی ، ژیل دلوزمطرح شد . وی همچون ژاک دریدا ازجمله فلاسفه مکتب پسا ساختارگرایی محسوب میشود . دلوز نیزمانند دریدا اساس اندیشه خود را برزیرسوال بردن بینش مدرن و مکتب ساختارگرایی قرار داد .

فلسفه دلوز ، یک فلسفه افلاطون ستیزودکارت ستیزاست . به عبارت دیگرمی توان بیان نمود که فولدینگ یک طرح ضد دکارتی است . ازنظردلوز، هستی اززیربناهای عقل ریاضی استخراج نشده است . وی درکتاب معروف خود ، ضد ادیپ سرمایه داری واسکیزوفرنی ( 1972) خرد مدرن را مورد پرسش قرارداد . ازنظردلوز، خرد هرجایی است.

فلسفه فولدینگ منطق ارسطویی را نیز زیرسوال می برد . ازنظراین فلسفه ، هیچ ارجحیتی درجهان وجود ندارد . زیر بنا و روبنا وجود ندارد . به دنبال تعدد است و فولدینگ می خواهد سلسله مراتب را از بین ببرد . این فلسفه در پی از بین بردن دو گانگی هاست.

فولد یعنی چین و لایه های هزار تو ، یعنی هرلایه درکنارلایه دیگر ، همه چیزدرکنارهم است ، هیچ اندیشه ای بردیگری ارجحیت ندارد ، تفسیری بالاتر و فراترازدیگری نیست ، همه چیزافقی است . به عبارت دیگر فولدینگ می خواهد منطق دو ارزشی را دیکانستراکت کند و کثرت و تباین را جایگزین آن کند . فولدینگ هم مانند دیکانستراکشن در پی از بین بردن مبناهای فکری تمدن غرب و بالاخص منطق مطلق و ریاضی گونه مدرن است.

فولدینگ ، عمودگرایی ، طبقه بندی و سلسله مراتب را مردود می داند و به جای آن افقی گرایی را مطرح می کند . ازنظرفولدینگ همه چیزهم سطح یکدیگراست . دلوزدرکتاب خود به نام فولد ، لایب نیتزو باروک (1982) جهان را چنین تبیین می کند :  جهان به عنوان کالبدی ازفولدها و سطوح بی نهایت که ازطریق فضا وزمان فشرده شده ، درهم پیچ وتاب خورده وپیچیده شده است . دلوزهستی واجزاءآن راهمواره درحال شدن می بیند.

یکی ازموارد کلیدی درمباحث مطرح شده توسط دلوز،افقی گرایی است دلوزبه همراه یارهم فکرخود ، فیلیکس گاتاری ، مقاله ای به نام " ریزوم " درسال 1976 درپاریس منتشرکرد . این موضوع توسط این دو درکتاب هزارسطح صاف (1980) به صورت کامل ترمطرح گردید . ریزوم گیاهی است برخلاف سایرگیاهان ، ساقه آن به صورت افقی و درزیرخاک رشد می کند . برگ های آن خارج از خاک است. با قطع بخشی ازساقه آن ، این گیاه از بین نمی رود ، بلکه ازهمانجا درزیرخاک گسترش می یابد و جوانه های تازه ایجاد می کند.

این دو متفکربا مطرح نمودن بحث ریزوم ، سعی دربنیان فکنی اندیشه غرب کردند و اصول اولیه آن را زیرسوال بردند . ازنظرآنها ، عقلانیت غرب به صورت سلسله مراتب عمود وار، درخت گونه و مرکز مداراست.

بحث فولدینگ درمعماری ازاوایل دهه 1990 مطرح شد و به تدریج اکثرمعماران نامدارسبک دیکانستراکشن مانند پیتر آیزنمن ، فرانک گری ، زاها حدید و حتی معماران مدرنیست فیلیپ جانسون به این سمت گرایش پیدا کردند . ازدیگرمعماران ونظریه پردازان سبک فولدینگ می توان ازبهرام شیردل،جفری کیپینز،گرگ لین وچارلزجنکزنام برد . همانند دیکانستراکشن ، خواستگاه فلسفه فولدینگ درفرانسه و معماری فولدینگ در آمریکا بوده است.

این معماران درکارهای جدید خود پیچیدگی را با وحدت یا تقابل نشان نمی دهند بلکه به صورت نرم و انعطاف پذیر، پیچیدگی ها وگوناگونی های مختلف را درهم می آمیزند . این کار باعث از بین بردن تفاوت ها نمی شود . باعث ایجاد یک پدیده همگون یکپارچه نیز نمی گردد ، بلکه این عوامل و نیروها به صورت نرم و انعطاف پذیردرهم می آمیزد . هویت و خصوصیت هریک ازاین عوامل درنهایت حفظ می شود مانند لایه های درونی زمین که تحت فشارهای خارجی تغییر شکل می دهند ، درعین این که خصوصیات خود را حفظ می کنند.

نظریه دیکانستراکشن جهان را به عنوان زمینه هایی ازتفاوت ها می دید و این تضاد ها را درمعماری شکل می داد . این منطق تضاد گونه درحال نرم شدن است تا خصوصیات بافت شهری و فرهنگی را به گونه ای بهترمورد استفاده قرار دهد.

دیکانستراکشنیست ها عدم هماهنگی های درون پروژه را درساختمان وسایت نمایش می دادند واین نقطه آغاز پروژه آنها بود . ولی آنها هم اکنون این تفاوت ها را درتقابل نشان نمی دهند ، بلکه آنها را به صورت انعطاف پذیری درهم می آمیزند و یک منطق سیال ومرتبط را دنبال می کنند . اگردر گذشته پیچیدگی ها وتضاد از دل تقابل های درونی پروژه بیرون می آمد ، درحال حاضرخصوصیات مکانی ، مصالح و برنامه به صورت انعطاف پذیری روی همدیگر تا می شوند ، درحالی که هویت هر یک حفظ می شوند . معماری فولدینگ درمقیاس شهری درجایی بین زمینه گرایی و بیان گرایی قرار دارد . فرم های انعطاف پذیر نه به صورت کامل هندسی و نه به شکل دلخواهی هستند. درمقیاس شهر، این لایه های تا شده و انعطاف پذیر نه نسبت به بافت مجاور خود بی تفاوت اند و نه مطابق با آنند ، بلکه از شرایط محیطی بهره می جویند وآنها را درمنطق پیچ خورده ومنحنی خود جای می دهند.

گرگ لین درتعریف معماری فولدینگ می گوید : فولدینگ یعنی تلفیق نمودن عوامل نامربوط در یک مخلوط به هم پیوسته . در این رابطه می توان لایه های رسوبی درکوه ها را مثال زد که دراثر فشارهای درونی زمین روی یکدیگرخم شده وپیچ وتاب خورده اند . درعین این که هرلایه خصوصیات درونی خود را حفظ کرده است ، ولی با لایه مجاورخود درگیرشده ولایه ها به صورت انعطاف پذیری درکناریکدیگرانحناء پیدا کرده اند.

معماری فولدینگ معماری نئو باروک نیز نامیده می شود . درمعماری باروک ، سبک های یونانی ، رومی ، شرقی ، رومانتیک ، گوتیک و کلاسیک روی یکدیگرتا می شوند و کالبد بنا و سطوح مواج دیوارها نسبت به شرایط انعطاف پذیرند . همانگونه که درمعماری فولدینگ انعطاف پذیری احجام و سطوح مختلف توسط تکنولوژی جدید ، که همان رایانه است ، انجام می شود . تکنولوژی رایانه قادر است بین دوشکل ، شکل های میانی را برای انتقال نرم یکی به دیگری انجام دهد . این انتقال نرم مدت ها است که درفیلم های تبلیغاتی ، فیلم های ویدیویی و فیلم های سینمایی انجام می شود . درفیلم ویدیویی مایکل جکسون به نام سیاه و سفید ، تصویر صورت چند فرد مختلف که ازنژادها ، رنگ ها ، جنسیت وسنین مختلف بودند گرفته شده بود و درمقابل چشمان حیرت زده تماشاگران تلویزیون ، تصویر یکی به دیگری تبدیل می شد ، بدون اینکه بیننده احساس کند که این لایه ها بین دو صورت کاملا متفاوت به صورت تصنعی و یا ناهمگون به یکدیگر تبدیل می شوند.

درفیلم پایان گر 2 (Terminator 2 ) نیزهنرپیشه ای که نقش منفی داشت می توانست کالبد خود را به صورت جیوه دربیاورد وهمانند جیوه درهرشرایطی تغییرحالت دهد . درروی کف زمین به صورت یک کف پوش پهن شود و سپس ازروی کف بلند شده و به صورت انسان و یا حالت های دیگردرآید . امروزه با استفاده ازرایانه،این انتقال وتغییرشکل به راحتی قابل اجرا است ومعماران فولدینگ سعی می کنند که معماری را با علم روز همگون و همسو سازند.

دراین رابطه بهرام شیردل درمصاحبه خود درمجله آبادی می گوید : فکرمن و همکارانم درمعماری و شهرسازی ، قابل انعطاف کردن فضاها است به گونه ای که جوابگوی تفاوت های بی شماری باشد ،... همیشه معتقد بوده ام باید معماری جدیدی به وجود آید که با افکارو زندگی زمان خود انطباق داشته باشد و فرهنگ و تمدن موجود را غنی تر کند ... انسان با گذشت زمان افکارو خصوصیاتش تغییرمی کند برعکس سایرجانداران معماری هم باید به تبع آن تغییر کند.

پیترآیزنمن به عنوان بانی طرح فلسفه فولدینگ درحوزه معماری واژه "Weak Form" یا " فرم ضعیف " را مطرح کرده است . فرمی که قابل انعطاف است وخود را با شرایط محیطی وفق دهد همانطورکه ژله با شکل ظرف خود تطبیق می یابد . لذا فرم ها یا لایه های معماری فولدینگ ، در مجاوروهم ترازیکدیگربه صورت انعطاف پذیرودرانطباق با شرایط کالبدی ، اجتماعی وتاریخی محیط درسایت قرارمی گیرند.

آیزنمن درطرح خود برای مرکز گردهمایی کلمبوس (92-1990) موضوع اشاره شده درفوق را به صورت کالبد معماری نشان داده است . به طورکلی دراکثرشهرهای بزرگ آمریکا ساختمانی به نام مرکزگردهمایی وجود دارد . دراین نوع ساختمان ها به صورت مستمر جلسات ، سخنرانی ها و نمایشگاهای مختلف ازطرف اصناف ، سازمان ها و نهادهای گوناگون که موقعیت محلی ، ملی ویا بین المللی دارند برگزارمی شود.

مرکزگردهمایی کلمبوس درشمال مرکزشهرکلمبوس ودرواقع درمرزبین مرکزشهرو قسمت شمالی شهرقراردارد . درسمت غرب ساختمان ، های استریت که یکی ازدو خیابان اصلی شهراست عبور می کند وازجنوب تا شمال ومرکزشهررا به یکدیگر متصل می کند. ازسه طرف دیگرسایت ، بزرگ راههای سراسری وخطوط راه آهن عبورمی کنند و پل های چند طبقه متعدد دراطراف سایت این خطوط را به یکدیگرمتصل کرده است . به عبارت دیگردرغرب سایت، مهم ترین مسیرارتباطی محلی و داخل شهری ، و درسه طرف دیگرخطوط ارتباطی داخلی و بین شهری قرار دارد.

تصمیمات اتخاذ شده و یا اطلاعات کسب شده درگردهمایی های داخل این ساختمان از طریق خطوط تلفن ، فاکس و اینترنت وهمچنین مطبوعات و رسانه های مختلف به سراسرکشورمنتقل می شود . لذا از یک طرف این ساختمان مرکز تبادل اطلاعات است و لایه های مختلف ازاین مرکز،این اطلاعات را به مناطق مختلف منتقل می کنند. ازطرف دیگراین مکان مرکزخطوط ارتباطی محلی و بین شهری است و لایه های مختلف راه های ارتباطی ازچهارطرف این ساختمان عبورمی کنند.

آیزنمن این چند لایگی خطوط اطلاعاتی و راههای ارتباطی درعصرابررسانه ها را درساختمان خود به صورت کالبدی به نمایش گذارده است . لایه های مختلف ساختمان درحالت افقی ، به صورت همترازو با موقعیت همسان درکناریکدیگرقرارگرفته اند ومجموع این لایه ها کلیت واحدی را به نام مرکزگردهمایی کلمبوس تشکیل داده اند.

نکته حائز اهمیت دیگردرطرح آیزنمن این است که ساختمان دارای یک دوگانگی درمقیاس است که به هردو آنها بدون ارجحیت یکی بردیگری توجه شده است . یکی مقیاس بزرگ شهراست وازدید داخل برج های مرتفع مرکزشهر،این ساختمان مقیاسی درحد بزرگراه های اطراف خود دارد. همچنین ازدید عابرپیاده درمجاورخیابان اصلی شهر، مقیاس ساختمان خرد شده ومقیاس آن درحد مقیاس نسبتا کوچک ساختمان های محلی اطراف خیابان است.

یکی دیگراز پروژه های جالب توجه دراین سبک ، سرنگون ساختن برج سیرزدرشهرشیکا گو توسط گرگ لین است برج سیرز، به ارتفاع 110 طبقه مرتفع ترین ساختمان ساخته شده به سبک مدرن است  این ساختمان توسط شرکت معتبر S.O.M بین سالهای 74-1970 ساخته شد. مهندس معمارآن بروس گراهام و مهندس سازه آن فضلورخان پاکستانی تباربود.

این ساختمان نماد و نمودی کامل ازسبک مدرن و اندیشه مدرن است . نمای خارجی برج تماما با شیشه هایی به رنگ برنزو آلومینیوم سیاه رنگ پوشش شده است ومی توان آنرا دنباله شیوه میس وندروهه و شعار کمتر بیشتر است دانست . این برج از 9 مکعب مستطیل چسبیده به هم تشکیل شده که به صورت سلسله وارهرکدام تا ارتفاع معینی بالا می روند. دو مکعب مستطیل آخر به ارتفاع 443 مترمی رسند  فضلورخان برای هرمکعب مستطیل 25 ستون فلزی درنظرگرفت. لزا برج سیرزاز9 لایه مکعب مستطیل وهرلایه از25 لایه سیستم سازه تشکیل شده است . گرگ لین درپروژه خود به صورت نمادین  ، تیشه به ریشه این نماد مدرنیته و معماری مدرن زد وعمود گرایی را به افقی گرایی تبدیل کرد . پس ازانداختن برج به روی زمین ، لین لایه های هندسی طویل و قائم الزاویه آن را برطبق شرایط سایت در بین رودخانه ، خیابان و ساختمان های مجاور، همانند نوارهای خمیری شکل ، در کنارهم قرارداد . این لایه ها درعین این که هر یک خصوصیات خود را حفظ کردند ، ولی با توجه به شرایط موجود درسایت به حالت نرم و انعطاف پذیر، به صورت افقی و بدون هیچ گونه ارجحیتی دربین عوامل موجود درسایت قرار گرفتند.

|لينك ثابت| نوشته شده توسط bestarchitect در 21 خرداد 1388 و ساعت 9:12از موضوع :معماری معاصر ارسال نظر .. 0 نظر وجود دارد

نگاهی به کتاب  Die Philosophie der Aufklarung

عنوان كتاب كاسيرر به زبان آلماني هست موضوع كتاب مدرنيته است. واژه مدرنيته بسيار شنيده شده اما اين كه مدرنيته چيست كمتر مورد گفت وگو قرار گرفته. كتاب انديشه قرن هفدهم و به ويژه قرن هجدهم را مورد بحث قرار مي دهد. آن چيزي كه امروزه جهان مدرن، مدرنيته، سكولاريسم، علم و عقلانيت مي ناميم در همين عصر روشنگري پايه ريزي شده اند. ما چه موافق مدرنيته باشيم چه مخالف آن، بايد آن را بشناسيم و يكي از مهمترين و مستندترين منابع براي شناخت مدرنيته همين كتاب كاسيرر است. كتاب «فلسفه روشنگري» تاريخ فلسفه هست اما ارائه مطلب در آن به صورت كتاب هاي معمول تاريخ فلسفه انجام نگرفته. در اينجا موضوع ها طبقه بندي شده اند و نظر هر فيلسوف درخصوص آن موضوع مطرح شده و مورد نقد و بررسي قرار گرفته. هدف كتاب مثل كتاب «پديدارشناسي روح» هگل ارائه پديدارشناسي از روح فلسفي عصر روشنگري است.

-همان طور كه گفتيد شيوه كاسيرر بررسي روشنگري از دريچه شاخه هاي گوناگون معرفت بشري اعم از علوم طبيعي، تاريخ، دين، زيبايي شناسي و... است.

تعريف كاسيرر از عصر روشنگري

واژه Aufklarung كه به روشنگري ترجمه شده است از ميانه سده هجدهم در زبان آلماني به اين معنا به كار مي رود كه انديشه انسان از طريق «نور طبيعي» خرد روشن مي شود. در اينجا «نور طبيعي» در تقابل با «نور فوق طبيعي» يا «نور الهي» وحي انبياي بني اسرائيل يا وحي حضرت مسيح است. پس روشنگري يعني روشن كردن يا روشن شدن امور و مسائل از طريق نور طبيعي عقل بشر. كاسيرر در صفحات ۱۰۵ تا ۱۰۷ كتاب مي گويد: «در نظام ديني قرون وسطا، بدان گونه كه در فلسفه مدرسي تبلور يافت، هر مرحله از واقعيت جايي ويژه داشت و بر مبناي اين جايگاه ويژه، ارزش آن نسبت به نزديكي يا دوري اش از علت نخستين تعيين مي شد. در اين نظام ديني براي شك جايي وجود نداشت.» پس وقتي دكارت مي گويد بايد در همه چيز شك كرد، به فلسفه مدرسي اعلان جنگ مي دهد. كاسيرر در دنباله مطلب مي گويد: « در همه تفكرات قرون وسطايي اين آگاهي بود كه كائنات در پناه نظم و ترتيبي نقض ناشدني قرار دارند و كار انديشه آفرينش نيست بلكه پذيرش است. خدا، روح و جهان سه تكيه گاه بزرگ اند كه تمامي كائنات به آنها متكي اند و نظام شناخت معطوف به آنهاست. شناخت طبيعت به هيچ وجه از اين نظام جدا نيست بلكه از همان آغاز در دايره معين وجود محصور مي شود و اگر از اين دايره بيرون رود سرگردان مي شود و آن نوري كه حوزه مقدرش را روشن مي كند خاموش مي شود.» يعني شناخت طبيعت مترادف است با شناخت آفرينش و شناخت آفرينش نيز از طريق وحي انبياي بني اسرائيل و حضرت مسيح كه در كتاب مقدس مندرج است برما مكشوف شده است. كاسيرر اضافه مي كند: «كمال واقعي طبيعت را نبايد در طبيعت يافت بلكه بايد آن را در فراسوي قلمرو طبيعت جست. علم، اخلاق، قانون و دولت را نمي توان بر شالوده خود آنها مستقر و استوار ساخت، كمكي فوق طبيعي همواره مورد نياز است تا آنها را به كمال حقيقي شان برساند. زيرا «نور طبيعي» ديگر تكيه گاه هيچ حقيقتي نيست، آن نور خاموش شده است و نمي تواند با تلاش خود از اين تاريكي رهايي يابد و دوباره روشن شود.» اما برعكس، روشنگري مدعي است كه قرون وسطا، عصر ظلمت و تاريك انديشي بود. «نور طبيعي» خرد انسان نه تنها خاموش نشده بلكه خودبسامان و مستقل از وحي مندرج در كتاب مقدس است. فقط كافي است كه پيشداوري ها و خرافاتي كه جلو چشم عقل را گرفته اند از ميان ببريم تا «نور طبيعي» عقل همه چيز را روشن كند. برپايه اين ادعا اكنون عقل بشر مي تواند مستقل از وحي مندرج در كتاب مقدس علم و اخلاق و قانون و دولت را صرفاً با منابع خود بنا كند. بنابراين كاسيرر در هر فصل كتاب اين موضوع را بررسي مي كند كه خرد چگونه صرفاً بر پايه ابزارهاي خود كه تحليل و تركيب اند توانست علوم طبيعي، اجتماعي، حقوق و زيبايي شناسي را بنا نهد. موضوع كتاب پايه ريزي سكولار شاخه هاي مختلف دانش بشري است.
 نظر کاسیرر درباره تأثير علوم طبيعي و خصوصاً فيزيك بر انديشه روشنگري

كاسيرر نخستين كسي است كه نام هاي گاليله، كپلر، نيوتن و... را وارد تاريخ فلسفه كرده. كاسيرر در پيشگفتار خود بر كتاب فلسفه روشنگري مي گويد كه جنبش روشنگري تنها يك بخش و يك مرحله خاص از كل تحول عقلي را تشكيل مي دهد كه به نيروي آن، انديشه فلسفي نو از اعتماد به نفس و خودآگاهي ماهوي خويش بهره مند شد. مراحل ديگر اين تحول را كاسيرر در كتاب هاي «فرد و كيهان در فلسفه رنسانس» و «رنسانس افلاطوني در انگلستان و مكتب كمبريج» بررسي كرده. جنبش روشنگري در خود محصور نيست بلكه به گذشته و آينده هم توجه مي كند. شاخص ترين متفكر رنسانس گاليله است. گاليله مفهومي تازه از حقيقت يعني حقيقت طبيعت را اعلام كرد كه بنيادهاي تعاليم كليسا را متزلزل كرد. آن چيزي كه تعاليم كليسا را مورد ترديد قرار مي داد نظريه خورشيد _ مركزي نبود كه كوپرنيكوس اعلام كرده بود بلكه همين مفهوم تازه از حقيقت بود. گاليله مي گفت حقيقت طبيعت همواره در برابر چشم هاي ماست. اين حقيقت چيزي نيست كه يك بار به انبياي بني اسرائيل و حضرت مسيح وحي شده باشد. حقيقت طبيعت همواره در برابر ديدگان ماست اما براي فهم اين حقيقت بايد با زبان رياضي آشنا بود. زبان اين حقيقت، شكل هاي هندسي يعني دايره و بيضي و مثلث و امثالهم است. در كتاب مقدس كه سخني از رياضيات به ميان نيامده. پس شناخت طبيعت كه بر پايه به كار بردن رياضيات صورت مي گيرد شناختي مستقل از مندرجات كتاب مقدس است. با اعلام اين موضوع، گاليله علم فيزيك را سكولار كرد و آن را از الهيات مستقل دانست. تكيه گاه علم فيزيك از اين پس خرد انسان بود. سكولارشدن روش پژوهش طبيعت الگويي شد براي ديگر شاخه هاي شناخت. پس از گاليله نوبت به دكارت رسيد كه جهان بيني قرون وسطا را واژگون كند. دكارت اعلام كرد كه بايد در همه اعتقادات سنتي و مراجع خارج از عقل مثل كتاب مقدس، سنت و كليسا، پاپ و فرمانروا شك كرد و هيچ عقيده اي را نپذيرفت مگر اين كه عقل آن را تحليل كرده و به اصول بديهي تحويل كرده باشد. با شك دستوري دكارت، سوژه يا نفس درك كننده و اراده كننده پا به عرصه وجود مي گذارد. اين سوژه  مي تواند با عقل خود امور را تحليل كند و حقيقت را بيابد. پس نخستين انقلاب فكري، انقلاب كوپرنيكوس بود كه نظريه زمين _ مركزي را مردود شمرد و به جاي زمين، خورشيد را مركز قرار داد. با نظريه خورشيد _ مركزي زمين ديگر مركز جهان نبود و انسان نيز ديگر اشرف مخلوقات نبود. اين نخستين بحران در وجدان انسان غربي بود، زيرا اين انقلاب فكري، بشر را از عرش پايين مي آورد و در سياره اي ناچيز جاي مي داد، خانه اش ديگر مركز و محور كائنات نبود بلكه سياره بي  مقداري بود در كيهان بي كران. دومين انقلاب فكري را گاليله كرد كه فيزيك را مستقل از الهيات ساخت. سومين انقلاب فكري با دكارت صورت گرفت كه عقل بشر را به جاي كتاب مقدس و سنت و پاپ و كليسا و فرمانروا قرارداد. با اين كار دكارت، سوژه آفريده شد. در اروپاي غربي فلسفه دكارت خرافات را از ميان برد و عصر «انديشه هاي روشن و متمايز» آغاز گشت. اكنون همه چيز را با محك عقل مي سنجيدند حتي محتويات كتاب مقدس را. اعتقادات سنتي نيروي خود را بر اثر اين انقلاب هاي فكري از دست دادند. عصر ايمان جايش را به عصر خرد داد. اما هنوز در اين مورد كه آيا خرد بشري مي تواند جهان را بشناسد و قوانين آن را كشف كند جاي شك وجود داشت. روش دكارت براي پژوهش طبيعت روش قياسي و استنتاجي بود. از نظر دكارت جوهر ماده، امتداد محض است و شناخت امتداد، موضوع هندسه است پس هندسه خدايگان فيزيك است، هندسه، طبيعت جهان مادي و خواص اساسي كلي آن را با تعريف هاي دقيق بيان مي كند و با شروع از همين تعريف ها و از طريق زنجير انديشه به تعين امر جزيي و امر واقع مي پردازد. اما نيوتن روش دكارت براي پژوهش طبيعت را مردود شمرد. به نظر نيوتن روش پژوهش در فيزيك از بالا به پايين يعني از اصول موضوعه و مبادي به امور واقع نيست، بلكه از پايين به بالاست يعني از پديدارها به قوانين و اصول و مبادي است.

نيوتن وارث دستاوردهاي گاليله و كپلر است. كپلر رصد پديدارهاي آسماني را به درجه اي از دقت رساند كه پيش از او هرگز صورت نگرفته بود. او به قوانيني دست يافت كه مدار سيارات را توصيف مي كرد و رابطه ميان زمان گردش هر سياره به دور خورشيد را با فاصله آن تا خورشيد تعيين مي كرد.

نيوتن قانون گاليله درخصوص سقوط آزاد اجسام و قوانين كپلر را در قانون جاذبه عمومي يگانه كرد.  او پديدارهاي طبيعي مانند سقوط آزاد اجسام، جزر و مد، حركت ماه به دور زمين و حركت سيارات به دور خورشيد را تحت يك قانون درآورد يعني قانون جاذبه عمومي. اين قانون <SPAN lang=AR-SA style="FONT-SIZE: 14pt; COLOR: black;

|لينك ثابت| نوشته شده توسط bestarchitect در 7 اسفند 1387 و ساعت 2:21از موضوع :معماری معاصر ارسال نظر .. 0 نظر وجود دارد

 RSS